Της ΛΗΤΩΣ ΜΗΣΙΑΚΟΥΛΗ
missiakouli@axianews.gr


Η αισθητή υποχώρηση της υπερβολής και της ακρίβειας στις τιμές έργων τέχνης, από τη μία προκαλεί αρνητικές αντιδράσεις για πιθανή ακύρωση της πραγματικής αξίας των έργων, από την άλλη φέρνει τα πρώτα φαινόμενα μεταβλητότητας στις προ-εκτιμήσεις.
Εργο του Νίκου Εγγονόπουλου βγαίνει με 30.000 λίρες στους Sotheby's, με 80.000 λίρες στους Bonhams και με 15.000 στον Βέργο. Του Θεοφυλακτόπουλου έργο εκτιμάται για 10.000 ευρώ στον οίκο Βέργο, λίγο ακριβότερο από τα επτά έργα του Νίκου Κεσσανλή στον οίκο Sotheby's που έχουν εκτιμήσεις από 4.000 έως 8.000 λίρες. Μυταράς βγαίνει με 12.000 λίρες στους Christie's και με 6.000 λίρες στους Bonhams (μικρότερων διαστάσεων). Εργο του Σπυρόπουλου βγαίνει στον οίκο Βέργου με αρχική τιμή 20.000 ευρώ και στον οίκο Sotheby's με 4.000 λίρες.
Κάποιοι κοιτάζουν τις διαστάσεις, κάποιοι την ημερομηνία, άλλοι τη ζωγραφική και άλλοι απλώς την υπογραφή.
Για κάθε τύπο αγοραστή τα έργα θεωρούνται ευκαιρίες. Με 60.000 λίρες χτυπά κανείς το μεγάλο έργο του Φασιανού στους Sotheby's, αλλά και αυγοτέμπερα του 1700 στον οίκο Ψαθάρη.
Το γεγονός ότι η κρίση επέφερε μείωση των τιμών σε κάποιες περιπτώσεις, θα προκαλέσει ένα συνονθύλευμα τιμών που ίσως κάνει επενδυτές και συλλέκτες να είναι περισσότεροι ενήμεροι, ψάχνοντας λεπτομερώς τι είναι τελικά αυτό που "χτυπούν".
Θα έχει ενδιαφέρον να δούμε πως θα κινηθεί η αγορά και η ψυχολογία στις 29 Απριλίου 2009, όταν τρεις οίκοι θα πραγματοποιήσουν δημοπρασία με ελληνικά έργα. Προάγγελος των επερχόμενων Greek Sales τα αποτελέσματα από τα τρία μάχιμα sales;




CHRISTIE'S

Μυταράς και… Matisse στις 12.000 λίρες!

Μετά τη δημοπρασία Impressionist and Modern Art με ενσωματωμένα έργα Ελλήνων καλλιτεχνών, που έγινε τον Δεκέμβριο του 2008 στους Christie's του South Kensington, ακολουθεί η αντίστοιχη πρώτη για το 2009. Ο οίκος συγκέντρωσε 164 έργα και έδωσε τιμές εκτίμησης από 1.000 έως 70.000 λίρες.
Οπως ακούγεται έντονα στην αγορά, μεγάλη ευκαιρία είναι το έργο του Δημήτρη Μυταρά "Interior" (Still life with woman's figure). Πρόκειται για λάδι σε καμβά μεγάλων διαστάσεων 100,4x100,4) υπογεγραμμένο στα ελληνικά και με τιμή εκτίμησης 12.000-18.000 λίρες. Ο πωλητής του το είχε αγοράσει από την γκαλερί Kapopoulos.
Στην ίδια τιμή, ένα πολύ όμορφο σχέδιο του Henri Matisse, το "Femme assise dans un fauteuil", μολύβι σε χαρτί με διαστάσεις 35,4x23,2 ζωγραφισμένο την περίοδο 1918-1919. Και αυτό αποτελεί μεγάλη ευκαιρία, καθώς πριν από ένα-δύο χρόνια μπορεί να ξεκινούσε με τη διπλάσια εκτίμηση.
Διπλό έργο του Μυταρά, πάλι αγορασμένο από την γκαλερί Kapopoulos, βγαίνει με εκτίμηση 10.000-15.000 λίρες. Είναι δύο ελαιογραφίες 50x40 η καθεμιά και με κοινό τίτλο "Figures".
Πρώτο καταλογογραφημένο lot είναι ένα πολύ μικρό έργο του Νίκου Χατζηγυριάκου-Γκίκα, με τίτλο "The annunciation". Διευκρινίζουμε την ακριβή εκδοχή του ονόματος του καλλιτέχνη που αναφέρεται στον κατάλογο της δημοπρασίας: Nikos Ghika. Είναι μία από τις διαφορετικές εκδοχές που χρησιμοποιούσε ο καλλιτέχνης, όπως πληροφορεί το Ιδρυμα Γκίκα.
To έργο έχει διστάσεις 18,8x17,9 και είναι υπογεγραμμένο κάτω αριστερά. Εκτιμάται μεταξύ 3.000 και 5.000 λίρες.
Στην ίδια εκτίμηση είναι και ένα σχέδιο-μελέτη του Salvador Dali, με τίτλο "Chevalier", μολύβι σε χαρτί 41x30 εκ.
Εργο του Κώστα Τσόκλη, επιβεβαιωμένο ως προς τη γνησιότητά του από τον ίδιο, βγαίνει στην πολύ καλή τιμή των 6.000 και 8.000 λιρών. Το έργο λέγεται "Composition" και είναι μολύβι και κολλάζ εφημερίδας σε κάρτα, 96,5x96,5 εκ.
Με αρχική τιμή 2.000 λίρες βγαίνει το έργο του Παύλου "Chaussette" (47x35,5) υπογεγραμμένο κάτω αριστερά "Pavlos, 1970". Είναι χαρτί και πλαστικό σε θήκη πλεξιγκλάς εκτεθειμένο στην Gallery Sonabend στο Παρίσι, το 1971.
Το έργο πωλείται μαζί με μια αποδεικτική φωτογραφία του καλλιτέχνη με ημερομηνία 17/03/2009.
Το δεύτερο έργο του καλλιτέχνη είναι το "Jacket" (μεικτή τεχνική σε πλεξιγκλάς 134x14x88,8) υπογεγραμμένο κάτω δεξιά "Pavlos/94", αγορασμένο από τον σημερινό ιδιοκτήτη στην γκαλερί Kapopoulos. H εκτίμησή του κυμαίνεται μεταξύ 18.000 και 22.000 λίρες.

Ζήτηση για Κεσσανλή

Μεγάλη ζήτηση συνεχίζουν να έχουν τα έργα του Νίκου Κεσσανλή. Το έργο "Paesaggio azzurro" (λάδι σε καμβά, 73,5x98) υπογεγραμμένο και χρονολογημένο "Nikos 56" κάτω αριστερά, πωλείται με εκτίμηση 18.000-22.000 λίρες, ενώ το έργο "Version of the amorphous" (λάδι, χαρτί, κολλάζ σε καμβά, 130x89) υπογεγραμμένο και χρονολογημένο "Nikos/61" κάτω αριστερά, έχει εκτίμηση 22.000-28.000 λίρες.
Δύο έργα του βγαίνουν με τιμή εκτίμησης 20.000 με 30.000 λίρες: το ένα είναι το "Countryside", λάδι και κάρβουνο (73x100), με ημερομηνία 1956, και το δεύτερο είναι το "Open book with seals", λάδι και χαρτί σε καμβά (78x99), με υπογραφή του Κεσσανλή στο κέντρο.



ΟΙΚΟΣ ΨΑΘΑΡΗ

Εργο του 1700 στις 60.000 ευρώ

Και ο οίκος Ψαθάρη θα πραγματοποιήσει την ανοιξιάτικη δημοπρασία με έργα Κυπρίων και Ελλήνων καλλιτεχνών στη Λευκωσία.
Με εμφανή μειωμένο αριθμό έργων αλλά και εκτιμήσεων ο ιδιοκτήτης του οίκου, Νίκος Ψαθάρης, βλέπει την κατάσταση ενθαρρυντική.
Οπως ο ίδιος είπε στην "Α", η εναρμόνιση ποιότητας-τιμής οφείλεται στην καλή συνεργασία που είχε με τους πελάτες πωλητές. Ολα τα έργα προέρχονται από ιδιωτικές συλλογές στην Κύπρο, την Ελλάδα και το εξωτερικό. Δεν δίστασε να παραδεχτεί ότι κατέληξε να έχει έργα από 52 ιδιοκτήτες, αφού πρώτα απέκλεισε αρκετά έργα είτε γιατί δεν τον ικανοποίησαν ποιοτικά, είτε γιατί δεν ενέκρινε την τιμή εκτίμησης που επέβαλαν οι πωλητές. "Οι χαμηλές τιμές ωθούν στο να ανέβει αγοραστικά ένα έργο. Δεν "θάβεται" η αξία του. Γι' αυτό και πρέπει να ρισκάρει, παράλληλα με τον οίκο, και ο ιδιοκτήτης του έργου", τόνισε ο κ. Ψαθάρης.
Ακριβότερο έργο είναι το θρησκευτικού περιεχομένου "Πορτρέτο Αρχιεπισκόπου Χρύσανθου" του Ιωάννη Κορνάρου. Πρόκειται για ένα πολύ παλιό έργο λαμβάνοντας υπόψη ότι ο Κορνάρος έζησε από το 1745 έως περίπου το 1812. Ο πίνακας έχει ζωγραφιστεί γύρω στο 1790 από αυγοτέμπερα σε σακούλα. Το έργο ανήκει σε ιδιωτική συλλογή στην Κύπρο, έχει διαστάσεις 100x70 εκ., ενώ είναι δημοσιευμένο στο βιβλίο "Αρχιεπίσκοπος της Κύπρου Κυπριανός", Εκδ. Ιεράς Βασιλικής και Σταυροπηγιακής Μονής Μαχαιρά, σελ. 104,105, 2008. Η τιμή του κυμαίνεται μεταξύ 60.000 και 110.000 ευρώ, τιμή που αντανακλά στην ιστορική και πολιτιστική αξία του έργου, όπως επισημαίνει και ο Ν. Ψαθάρης.
Μερικά από τα έργα της δημοπρασίας που θα τραβήξουν το ενδιαφέρον είναι:
"Πύλη Αδριανού" (υδατογραφία 59x27,5), Αγγελου Γιαλλινά, 3.000-5.000 ευρώ, "Αφροδίτη" (λάδι σε καμβά, 150x110), Τζων Κόρπιτζ, 5.000-7.000 ευρώ, "Γυμνό" (λάδι σε ξύλο, 60,5x22), Γεωργίου Πολ Γεωργίου, 25.000-35.000 ευρώ, "Θεατές της Ειρήνης" (λάδι σε καμβά, 30x41), Γιάννη Γαΐτη, 4.000-6.000 ευρώ, "Φιλική Παρέα" (Ακρυλικό σε καμβά, 59x39), Μίκη Φοινικαρίδη, 1.500-2.000 ευρώ, "Αλογα" (λάδι σε καμβά, 120x120), Γιώργου Σκοτεινού, 4.500-6.000 ευρώ, "Σώμα" (λάδι και φύλλα χρυσού σε ξύλο, 100x70), Ιωσήφ Χατζηκυριάκου, 1.000-1.500 ευρώ.



Οίκος Βέργου

Καράς, Γκίκας, Μπουζιάνης στις επιλογές

Τη δική του δημοπρασία θα πραγματοποιήσει ο οίκος "Πέτρος Βέργος" στις 29 Απριλίου 2009.
Αρκετές ευκαιρίες παρουσιάζονται, όπως τα έργα:
"Ατμόπλοιο με ιστία" (λάδι σε χαρτόνι, 31x44), 5.000-7.000 ευρώ, "Ελληνικό Σπίτι" (Πήλιο), (λάδι σε χαρτόνι, 45x38), Nίκου Εγγονόπουλου, 15.000-20.000 ευρώ, "Δέντρα" (λάδι σε χαρτί επικολλημένο σε μουσαμά, 80x121) υπογεγραμμένο κάτω αριστερά "Prassinos", Μάριου Πράσινου, 10.000-15.000 ευρώ, "Manteau" (χαρτί αφίσας σε πλεξιγκλάς, 120x70), Παύλου, 15.000-20.000 ευρώ, "Αμερικάνικο Ονειρο" (λάδι και κολλάζ σε μουσαμά 150χ120) Δήμου Σκουλάκη, 5.000-7.000 ευρώ, "Γυναικείο Κεφάλι" (υδατογραφία σε χαρτί 16,5x13,5), Γεωργίου Μπουζιάνη, 10.000-15.000 ευρώ.

Τα ακριβότερα

Λάδι σε πανί 52x90εκ., του Θεόφιλου (Χατζημιχαήλ) που ανήκε παλαιότερα στη Συλλογή Δ. Τακτικού στη Μυτιλήνη, βγαίνει στη δημοπρασία με εκτίμηση 60.000-80.000 ευρώ.
Στην ίδια εκτίμηση και το έργο του Νίκου Χατζηκυριάκου-Γκίκα, "Σύνθεση σε δύο κλίμακες" (λάδι σε μουσαμά, 44x44), το οποίο σύμφωνα με πληροφορίες σκοπεύει να αγοράσει το ίδρυμα Γκίκα.
Σύμφωνα με τον Πέτρο Βέργο είναι το καλύτερο κομμάτι της δημοπρασίας και υπό άλλες οικονομικές συνθήκες η τιμή του θα ήταν υψηλότερη. Μάλιστα, πρόκειται για ένα έργο, τα ίχνη του οποίου είχαν χαθεί για μεγάλο χρονικό διάστημα, με αποτέλεσμα για πολλούς να είναι παντελώς άγνωστο.
Το έργο "Συζήτηση σε μπαλκόνι" (λάδι και φύλλο χρυσού σε μουσαμά (150x125) είναι του Αλέκου Φασιανού και έχει εκτιμηθεί 60.000-80.000 ευρώ περίπου, όσο το "Petite suite anachronique ou La vie d' Anastasios en 24 heures", με διαστάσεις 160x350, που θα βγει στο Greek Sale του οίκου Sotheby's (60.000-80.000 λίρες).
To έργο του Σπύρου Βασιλείου "Στο φεγγάρι" (ακρυλικό σε μουσαμά 115x147) έχει εκτίμηση 30.000 με 40.000 ευρώ, ενώ το τεραστίων διαστάσεων έργο του Χρήστου Καρά "Αέναος Χρόνος" (198x441) πρόκειται να μονοπωλήσει τα βλέμματα (εκτίμηση 25.000-35.000 ευρώ).
Αλλα έργα που έχουν ενδιαφέρον είναι του Δημήτρη Μυταρά
"Γυναίκα και Αγγελος" (ακρυλικό σε μουσαμά, 80x60), 10.000-15.000 ευρώ, "Γυναίκα στην πλαζ" (ακρυλικό σε κόντρα πλακέ 70x100), 15.000-20.000 ευρώ, "Τρεις Γυναίκες" (ακρυλικό σε μουσαμά, 100x120), 20.000-30.000 ευρώ.
Αμφιβολίες υπάρχουν για το κατά πόσο θα χτυπηθεί το έργο του Μπάντα (ακρυλικό σε πανί, 83x68), καθώς δεν είναι αντιπροσωπευτικό του καλλιτέχνη και με την ίδια τιμή (8.0000-12.000 ευρώ) αγοράζεται σήμερα ένα έργο από τα γνωστά του Μυταρά.