Πώς ένα ρεβόλβερ άλλαξε την Ποίηση

Καταραμένοι ποιητές, έρωτας αλκοολισμός και έξι σφαίρες

281
Το όπλο με το οποίο ο Πολ Βερλέν, σημάδεψε τον εραστή του Αρθούρο Ρεμπό

Το όπλο που παραλίγο να αλλάξει την ιστορία της γαλλικής λογοτεχνίας πουλήθηκε για 434.500 ευρώ σε δημοπρασία του οίκου Christie’s στο Παρίσι, στις 30 Νοεμβρίου.

Γράφει η Ειρήνη Πιτσόλη

Ο λόγος για το πιο διάσημο ρεβόλβερ στην ιστορία της γαλλικής ποίησης: Το όπλο με το οποίο ο Πολ Βερλέν σημάδεψε τον εραστή του Αρθούρο Ρεμπό στα τέλη του προπροηγούμενου αιώνα.
Αν οι σφαίρες είχαν βρει τον στόχο τους, θα είχαμε στερηθεί τα αριστουργήματα του Ρεμπό «Μια εποχή στην κόλαση» και «Εκλάμψεις».
Το όπλο πουλήθηκε επτά φορές πάνω από την εκτίμησή του, που ήταν 50.000 έως 60.000 ευρώ, δήλωσαν οι υπεύθυνοι του οίκου Christie’s.
Πριν από μερικά χρόνια, το θέμα αυτό είχε προκαλέσει έντονες συζητήσεις στη Γαλλία, για το αν πρέπει να διδάσκεται στα σχολεία η ερωτική ιστορία μεταξύ των δύο ανδρών. Το συμπέρασμα που βγήκε είναι ότι στην συγκεκριμένη περίπτωση το ειδύλλιο αυτό θα ήταν μία «απλή περιπέτεια», εάν δεν αφορούσε δύο ιδιοφυείς ποιητές.

%ce%b2%ce%b5%cf%81%ce%bb%ce%ad%ce%bd_%cf%81%ce%b5%ce%bc%cf%80%cf%8e
Βερλέν – Ρεμπώ

Η ιστορία

Ο Ζαν Νικολά Αρτίρ Ρεμπό, που γεννήθηκε στην αγροτική πόλη Σαρλβίλ των Αρδενών, τον Σεπτέμβριο του 1871 φτάνει στο Παρίσι, προκειμένου να τον φιλοξενήσει ο ποιητής Πολ Βερλέν, στον οποίο είχε στείλει με αλληλογραφία μερικά ποιήματά του. Ένα χρόνο νωρίτερα, ο Βερλέν είχε παντρευτεί τη φτωχή Ματίλντ, 17 χρόνια μικρότερή του, με την οποία είχε αποκτήσει ένα παιδί. Εκείνη όμως μετά την εγκυμοσύνη ασχήμυνε και ο Βερλέν πολύ γρήγορα έχασε το ενδιαφέρον του γι’ αυτήν.
Έπειτα από ένα διάστημα αθώας ποιητικής συντροφιάς, οι Βερλέν και Ρεμπό ερωτεύονται ο ένας τον άλλον.

%cf%81%ce%b5%ce%bc%cf%80%cf%8e_%ce%b2%ce%b5%cf%81%ce%bb%ce%ad%ce%bd

Καταστροφικό τρίο πνιγμένο στο αψέντι

Για αρκετούς μήνες οι δύο ποιητές μαζί με τη Ματίλντ ζουν ένα καταστροφικό τρίο πνιγμένο στην κατανάλωση αψεντιού. Η Ματίλντ παρακολουθεί τα γράμματα και τα ποιήματα που ανταλλάσσουν οι δύο εραστές. Νιώθει ταπεινωμένη. Τον Ιούλιο του 1872, οι Ρεμπό και Βερλέν φεύγουν για τις Βρυξέλλες. « Πρόκειται περισσότερο για απαγωγή του Βερλέν από τον Ρεμπό, ο οποίος είχε βαρεθεί το Παρίσι, ενώ ο Βερλέν ήταν πιο διστακτικός», εξηγεί ο Γάλλος ιστορικός Λεφρέρ.

Το όπλο με το οποίο ο Πολ Βερλέν, σημάδεψε τον εραστή του Αρθούρο Ρεμπό πουλήθηκε για 434.500 ευρώ από τους Christie’s

Η αυτοεξορία τους αποδεικνύεται επεισοδιακή. Οι δύο νέοι άντρες τον περισσότερο καιρό είναι λιώμα στο μεθύσι, μάλιστα κάποια στιγμή ο Ρεμπό προσπάθησε, όπως λένε, να μαχαιρώσει τον Βερλέν. Και φτάνουμε στην κρίσιμη ημέρα, εκείνη της 10ης Ιουλίου του 1873. Κάνει αφόρητη ζέστη. Στις εννέα το πρωί, ο Βερλέν μπαίνει σε ένα κατάστημα όπλων και έναντι 23 φράγκων αγοράζει ένα πιστόλι 7 χιλιοστών που παίρνει έξι σφαίρες. Σκοπεύει να αυτοκτονήσει.
Επιστρέφοντας στο δωμάτιο που μοιράζεται με τον εραστή του, γράφει γράμματα στους φίλους του, στη μητέρα του, ακόμα και στη μητέρα του Ρεμπό. λέγοντάς τους «Θα σκοτωθώ». Στη συνέχεια περνάει το υπόλοιπο της ημέρας πίνοντας. Μετά το γεύμα, ο Ρεμπό ανακοινώνει στον Βερλέν ότι θέλει να τον εγκαταλείψει. Τρελαμένος από τον πόνο του έρωτα ο Βερλέν, του κλείνει την πόρτα, βγάζει το πιστόλι και φωνάζει: «Αυτό είναι για σένα, αφού με αφήνεις». Πυροβολεί δύο φορές, η μία σφαίρα χτυπάει στο ταβάνι και η άλλη στο μπράτσο του Ρεμπό.
Όταν ο Ρεμπό παίρνει εξιτήριο από το νοσοκομείο, επαναλαμβάνει στον Βερλέν ότι θέλει να φύγει. Κατευθύνονται στον σιδηροδρομικό σταθμό. Στην πλατεία Ρουπ ο Βερλέν τον πλησιάζει και βάζει το χέρι του στην τσέπη. Ο Ρεμπό νομίζει ότι θα βγάλει πάλι όπλο και τρομαγμένος ορμά πάνω σε έναν αστυνομικό που περνάει εκείνη τη στιγμή δίπλα τους.

Καταδίκη και αποχωρισμός

Ο Βερλέν καταδικάστηκε στη μέγιστη τότε ποινή των δύο χρόνων, καθώς η ομοφυλοφιλία αποτελούσε επιβαρυντικό στοιχείο. Επιπλέον, μία έκθεση που φτάνει στις Βρυξέλλες από το Παρίσι χαρακτηρίζει τον Βερλέν «Κομμουνάρο». Οι Βρυξέλλες εκείνη την περίοδο αποτελούσαν καταφύγιο για τους υποστηρικτές της παρισινής κομμούνας. Ο δικαστής που εκδίκασε την υπόθεση δεν έδειξε καμιά ανοχή. Ζήτησε μάλιστα ο Βερλέν να υποβληθεί σε ιατρική εξέταση, προκειμένου να αποδειχθεί η ομοφυλοφιλία του. Η έκθεση αποτελεί κόλαφο για τον λεπτοκαμωμένο ποιητή. Ο Βερλέν είναι ομοφυλόφιλος, ενεργητικός και παθητικός.
Ο Βερλέν περνά 555 ημέρες στη φυλακή, μακριά από τα μπαρ και τα μπουκάλια αψέντι. Χάνει τα πάντα: γυναίκα, παιδί, εραστή. Ωστόσο, η φυλακή του κάνει καλό. «Βάζει σε τάξη το εαυτό του και αντιλαμβάνεται αυτό για το οποίο είναι γεννημένος», λέει ο Ζενό. Γράφει πολλά ποιήματα τα οποία προσπαθεί να δημοσιεύσει και αργότερα συμπεριλαμβάνει σε ποιητικές συλλογές. Ο βίαιος χωρισμός ήταν η κύρια αιτία που οι Ρεμπό – Βερλέν έγραψαν τα αριστουργήματά τους.
«Συνέχιζαν να θαυμάζουν ο ένας τον άλλον, η αγάπη τους όμως δεν ήταν πλέον αμοιβαία», λέει ο Λεφρέρ. Ο Βερλέν παρέμεινε παθιασμένος με τον Ρεμπό για όλη του τη ζωή, προσπαθώντας να κάνει γνωστό το έργο του. Για τον Ρεμπό, η σχέση τους ήταν απλά ένα επεισόδιο με αρχή και τέλος».
Η σχέση των δύο ποιητών ενέπνευσε πολλούς καλλιτέχνες, ενώ το 1995 γυρίστηκε και ταινία από την Ανιέσκα Χόλαντ με τους Λεονάρντο Ντι Κάπριο και Ντέιβιντ Θιούλις.

Στην ίδια Κατηγορία


Το Axiaplus, θεωρεί δικαίωμα του αναγνώστη να εκφράζει ελεύθερα τις απόψεις του μέσω του προφίλ που διατηρεί στο Facebook. Εντούτοις, τονίζουμε ρητά πως δεν υιοθετούμε τις απόψεις αυτές οι οποίες εκφράζουν αποκλειστικά και μόνο τον ίδιο.

σχόλια